Daden versus woorden: geloof wat je ziet en vergeet wat je hoort.

Je kent het vast ook wel “Geen woorden maar daden!” als onderdeel van het clublied van Feyenoord. En nee, ik ga het niet over voetbal hebben. Wel over sport en dan het scorebord in het bijzonder.

Als een voetbalwedstrijd eindigt in 3-1, dan is dat de score. Eenvoudig en transparant. Het resultaat verandert niet door uitvluchten, complimenten of uitleg van het verliezende of winnende team. In het zakenleven presteren bedrijven niet beter door holle frasen, clichés en vergezichten van hun CEO of directeur. Wat er in het veld gebeurt is wat ertoe doet. Niet wat er wordt gezegd maar wat er wordt gedaan of niet gedaan.

En toch… wat wordt er veel geblaat. In het bedrijfsleven, de politiek en het gewone leven. Zeker in de politieke arena is het de afgelopen weken een gekrakeel van jewelste. We struikel(d)en over woorden als respect voor de democratie, verdraagzaamheid, vrijheid van meningsuiting en respect.

‘Mooie en oh-zo-nodige woorden’ denk je nu misschien. En ‘niks mis mee’.
Ware het niet dat de kloof tussen deze woorden en de feiten nogal groot is. En deze kloof wordt alleen maar groter als persoonlijke trots een rol gaat spelen. Als het gelijk móéten hebben de overhand krijgt. Als je niet beschikt over zelfreflectie en niet aan jouw eigen overtuigingen durft te twijfelen. Dan graaf jij jezelf als het ware in waardoor je niets anders meer ziet.

Even een zijstap.
Goed voorbeeld doet volgen… pesten door politici

Goed voorbeeld doet volgen wordt gezegd. En politici hebben vaak de mond vol over onze kinderen. En ons land doorgeven aan de volgende generaties. Als er dan echter door iemand een afwijkende mening wordt verkondigd, wordt deze verketterd, belachelijk gemaakt en geïsoleerd. Op school noemen we dit pesten. De kranten staan er bijna dagelijks vol van met de meest verschrikkelijke resultaten tot gevolg. Mooi voorbeeld dat al deze politici geven… Daar helpt geen enkel pestprotocol tegen dunkt me. Is dit het voorbeeld dat ze willen zijn?

Enfin.
Woorden kunnen dus veel dingen zeggen, maar wat echt iets laat zien zijn daden. Wat je doet en wat je niet doet, laat zien waar je voor staat en wat je écht belangrijk vindt. In die zin spreken daden meer voor zich dan woorden.

Daden spreken meer dan woorden 
Hoe moeten we dan ook de volgende twee voorbeelden duiden (er zijn legio voorbeelden te noemen)?:

* Een burgemeester van een partij die predikt over naastenliefde en verdraagzaamheid die in een bewust cryptisch Facebookbericht met foto’s en boeken over fascisme en nazi’s verwijst naar een democratisch gekozen volksvertegenwoordiger. Gekozen. Door het volk. Dat kun je van de man in zijn hoedanigheid van burgemeester niet zeggen. En nu glashard verongelijkt zeggen dat je niets verkeerds gedaan hebt. Doet me denken aan de vaak in films voorkomende zin als een vreemdganger op heterdaad wordt betrapt: “Het is niet wat het lijkt hoor!”

* Of een universitair docent Geesteswetenschappen die ‘Volkert, waar ben je?’ — als verwijzing naar de moordenaar van politicus Pim Fortuyn — als reactie op de verkiezingswinst van Baudets Forum voor Democratie de wereld in slingerde. Echt goede docenten dienen naar mijn idee studenten en leerlingen te leren hoe te denken. Niet wat te denken. Ook hier dus een wereld van verschil tussen wat iemand zegt en wat iemand doet.
Ik zie dit niet als incidenten. Ik zie het als doelbewust beschadigen van andersdenkenden. Iedereen die anders denkt en doet als z/hij, wordt weggezet als dom of idioot. Ze begrijpen het niet. Behoorlijk arrogant en laatdunkend.

En zo ligt het dus aan de ander. Een beter bewijs dat deze mensen over geen enkele zelfreflectie beschikken is er niet. En totaal ongeloofwaardige excuses — niet voor wat ze gezegd hebben, wel dat het zo veel opheft heeft veroorzaakt — doen hier niets aan af.
‘Ik heb het waarschijnlijk niet goed genoeg uitgelegd’ in plaats van ‘ze snappen het niet’. 

Ik gun deze mensen het lef en de moed om eigen verantwoordelijkheid te nemen. Als andere mensen het niet met je eens zijn en je misschien niet begrijpen, durf dan te zeggen “Ik heb het waarschijnlijk niet goed genoeg uitgelegd”. Maar dat vereist wel ballen want dan erken je dat je onderdeel bent van de situatie in plaats van ‘de ander’ weg te zetten als het probleem.

Wat nu?

Ik zou zeggen vorm je eigen beeld. Je beschikt tenslotte over een gezond stel hersens. Gebruik deze dan ook.
Maak onderscheid tussen een mening en een feit.
Het overdrijven van problemen zonder enig werkelijk idee van de score van de wedstrijd vervormt de prioriteiten van de samenleving en maakt het moeilijk om de beste beslissingen te nemen.
Richt je vanaf nu dan ook op de score van de wedstrijd waar je mee bezig bent. Complexiteit is vaak een camouflagemiddel. Laat je niet misleiden: kijk naar de score van de wedstrijd.
Dit betekent ook heel eerlijk kijken naar jouw eigen scorebord: in hoeverre komen jouw daden overeen met je woorden?

Scroll naar top