Warning, the CEO is ‘on FYRE’…

Heb jij de de Netflix-documentaire Fyre, over het gelijknamige festival op de Bahama’s dat volledig in de soep liep al bekeken op Netflix? Ik wel. Gisteren. Een aanrader en wat een herkenning. Net als bij het boek ‘The Peter Principle – Waarom alles altijd verkeerd gaat” schieten de gezichten en/of namen van (oud) collega’s en leidinggevenden in je gedachten. Of je nou wilt of niet. Gegarandeerd. Een must-read en must-watch wat mij betreft.

Enfin.

Terug naar het Fyre Festival, ‘the greatest party that never happened’, dat op één grote fraudezaak is uitgelopen waarbij duizenden mensen benadeeld zijn. Billy McFarland, de grote man achter het merk en het festival, zit een celstraf van zes jaar uit.

Waar gaat het in Fyre om? Dat de CEO, Billy, in zijn eigen leugens is gaan en blijven geloven. En absoluut geen tegenspraak of ook maar een goedbedoelde kritische noot duldde. Medewerkers die hun schaarse tijd en bakken met geld in het uitvoeren van het idee gestoken hadden en het lef hadden om vragen te stellen over de haalbaarheid ervan, zette hij zonder blikken of blozen op straat. Via een tekstbericht. Wel een man van de moderne tijd zou je kunnen zeggen…

“Sorry, you’re the weakest (not to say, most radically honest) link – You’re fired!

Hij gedroeg zich als zonnekoning en kreeg daar ook alle ruimte voor. Want hij had het vertrouwen van veel van zijn ‘volgelingen’ gekregen. En hij had toch bewezen een succesvol ondernemer en CEO te zijn? Aan de oppervlakte wel. Totdat je de moeite neemt om het dunne gouden laagje eraf te schrapen. Dan kom je hele andere dingen tegen. Zaken die het daglicht vaak niet kunnen verdragen. En waar steeds meer mensen voorzichtig tegen in opstand kwamen en daardoor tot ‘moeilijk’ werden gebombardeerd. En als niet loyaal, niet gemotiveerd en daarom niet langer geschikt om mee te doen. Je had de keuze om ‘ja’ of ‘ja’ te zeggen. Iets anders dan dat werd niet geaccepteerd.

En helaas, is dit geen uitzondering. Dat een CxO geen tegenspraak duld en zich als de keizer uit het verhaal van de ‘kleren van de keizer’ gedraagt. Met een neus om dit soort zaken snel te ontdekken en te duiden, heb ik ook een aantal keer ‘in goed en onderling overleg’ mijn boeltje gepakt. En waarom?

[Credits en alle dank voor de cartoon gaan naar Jorem Jeukze en Tinus Wink]

Laat ik me tot twee voorbeelden beperken. Anders wordt dit artikel te lang om nog gelezen te worden.

“Het lijkt alsof ze met de broek op hun knieën bij YabYum zijn gefotografeerd.”

Omdat ik een opdracht die ik uit diende te voeren, teruggaf aan een directeur die zich als onbekwame bullebak en tiran gedroeg. Die een opdracht aan een leverancier waar ik mee samen moest werken, had gegund en waarschijnlijk (en ik leen hier even de tekst die een collega destijds gebruikt heeft) ‘met de broek op zijn knieën bij YabYum gefotografeerd is’. Op een andere manier kan ik zijn gedrag tot op de dag van vandaag niet verklaren. Veel geld. Heel veel geld is er verkwanseld. En omdat ik dit duidde, werd ik als onbekwaam bestempeld. Dat deze directeur een jaar later op staande voet ontslagen is en zijn afscheidsreceptie niet meer bij de organisatie zelf gehouden mocht worden, zegt wel iets dunkt me. En dat hij als lid van de RvC bij een voetbalclub mede debet was aan de financiële malaise aldaar zal vast ook toeval zijn…

Leuk voor mijn ego als oud collega’s vervolgens tegen je zeggen dat je groot gelijk had en het goed hebt gezien. Alleen koop je daar niks voor en hebben heel veel medewerkers er destijds onder geleden.

Of bij een gemeente waar mijn opdracht spontaan ophield toen ik letterlijk en figuurlijk te kort bij de gemeentesecretaris in de buurt kwam. Zij werd van alle kanten bewierookt omdat zij in vergelijking met haar voorganger heel veel goede dingen in gang had gezet. Ze was op een voetstuk geheven en genoot daar zichtbaar van. Zij duldde totaal geen tegenspraak en kreeg deze ook niet. Tja, ik heb nou eenmaal de neiging om hardop te denken en daar zaten ook wel eens ‘suggesties ter verbetering’ bij. Einde opdracht voor mij dus.

En wat schetst mijn verbazing, of ja, ook weer niet — lees ik een jaar later dat zij op verdenking, weliswaar samen met haar vriend, van verduistering van een slordige €400.000 is opgepakt en is vastgezet.

Ego en hebzucht, in combinatie met irrealistische beloften aan beleggers en klanten, veroorzaken grote fraudeschandalen. En zo heb ik zelf nog meer uit het bedrijfsleven gegrepen ervaringen. En wie kent de malaise en teloorgang van oud-Ahold-topman Cees van der Hoeven niet? En ook jaren geleden de fraude bij Douwe Egberts in Brazilië, bij Imtech in Polen en bij Brunel in de Verenigde Staten. De lijst is immens langer.

Beste leidinggevende, organiseer je eigen tegenspraak! Er is namelijk te veel draagvlak en te weinig weerstand.

Beste leidinggevende, CxO, bedrijfseigenaar en manager, doe jezelf en jouw bedrijf een plezier — organiseer je eigen tegenspraak. Als je denkt dat je de wijsheid in pacht hebt, vraag het eens aan een ander. Want er is vaak te veel draagvlak en te weinig weerstand. Mensen zijn murw geslagen en reageren gelaten op de zoveelste natte droom van de CxO. Ze hebben dit namelijk al zo vaak meegemaakt. Dan schieten ze in de ‘BOHICA’ modus — ‘bend over here it comes again’. Bukken dus en over laten waaien. Gelatenheid die wordt aangezien voor draagvlak kan funest zijn voor het voortbestaan van jouw organisatie en jouw succes.

Een suggestie — wees achterdochtig als er geen of onvoldoende weerstand tegen jouw ideeën komt. Denk dan meteen ‘Het zal toch niet BOHICA zijn?’

Scroll naar top